nieuws

‘Ik heb zelf een hekel aan mensen die zich in hun memoires beter voordoen dan ze zijn’. De biografie van Bryan Cranston

‘Ik weet dat ik iemand zou kunnen vermoorden. Voor Walter White haalde ik inspiratie uit mijzelf.’ Bryan Cranston over zijn jeugd, doorbreken op je vijftigste en Trump: in zijn eerlijk geschreven memoires, Een leven in stukken, zet acteur Bryan Cranston, die als vijftiger doorbrak met zijn rol als Walter White in Breaking Bad, zijn leven en rollen uiteen. Het is niet vanzelf gegaan.

Hij vertelt met graagte over zijn bijzondere biografie. Wij laten je meelezen met een paar quotes uit interviews met Humo en Volkskrant.

Over zijn moeilijke jeugd

‘Mijn vader wilde een absolute ster worden’, zegt Cranston. ‘Maar wat hij najoeg, was een illusie. Hij had kleine tv-rolletjes, maar het was nooit genoeg om brood op tafel te krijgen, en hij had dus andere banen nodig. Ideeën genoeg, maar die waren nooit goed doordacht. Een koffiehuis annex nachtclub? Hij dacht steeds dat hij het ging maken, maar alle plannen liepen dood.’ Als Bryan een jaar of 13 is gaat zijn vader ervandoor met een ander. Hij zal hem tien jaar niet terugzien. Zijn moeder raakt verslaafd aan de drank. ‘Als ik thuiskwam, zat mijn moeder aan de keukentafel met een kruik wijn naast zich, en dan beklaagde ze zich over mijn vader. Die moet zo nodig een ster zijn, zei ze dan. Maar hij is geen ster. En dat maakt hem gek.’ Zijn moeder kan het financieel niet bolwerken en ze worden door de bank uit hun huis gezet. Bryan en zijn broer belanden op de boerderij van zijn opa en oma, waar ze als boerenknechten moeten werken om in de kost te voorzien. Hij leert hoe je kippen moet onthoofden en de stal moet uitmesten. ‘Ik heb al vroeg geleerd hard te werken’, zegt Cranston. ‘Veel mensen zien acteurs pas als ze rijk en beroemd zijn. Maar het is een misverstand te denken dat ze altijd rijk en beroemd zijn geweest.’

Over vaderloos opgroeien

HUMO Toen uw vader jullie verliet, was u ongeveer 12. Tien jaar later bent u hem, samen met uw broer, zelf gaan opzoeken. Was u tijdens dat vaderloze decennium niet kwaad omdat hij u nooit heeft proberen te contacteren?
Cranston «Niet echt. Als kind heb je niets om mee te vergelijken: jouw thuissituatie is de enige thuissituatie die je kent. Het is pas wanneer je als volwassene terugblikt op je kindertijd, dat je bedenkt: ‘Nou, dat was jammer. Ik wil niet dat mijn kind het met maar één ouder moet stellen.’ Of: ‘Ik wil niet dat mijn kinderen hun spullen moeten verkopen zodat we geld hebben om eten te kopen.’ Wij zijn indertijd uit ons huis gezet omdat mijn moeder, die nochtans verschillende baantjes had, de rekeningen niet meer kon betalen. Dat is uiteraard allesbehalve prettig, maar het is wat het is. Er zijn vast veel mensen die het nog moeilijker gehad hebben dan wij.

»Ik ben er zeker van dat ik m’n huidige leven zo apprecieer omdat het het compleet tegenovergestelde is van mijn jeugd. Ik kan vandaag stoppen met werken en de rest van m’n leven zonder geldzorgen doorkomen, maar ik zal dat nooit vanzelfsprekend vinden.»

Over Walter White, de rol waarmee hij doorbrak

Cranston was meteen verkocht. Een personage dat van goedaardige leraar zou transformeren in een kwaadaardige crimineel: zoiets was nog niet eerder gedaan in een tv-serie. De meeste personages zijn zo plat als bordkarton, om ze zo voorspelbaar mogelijk te houden. Met Breaking Bad was dat anders. ‘Tegen het einde zullen de kijkers hem niet herkennen’, schrijft Cranston. ‘En hij zichzelf ook niet.’ ‘Maar je blijft lange tijd sympathie voor hem houden’, zegt Cranston. Hij denkt dat Walter White een veel menselijker misdadiger is geweest dan veel andere filmboeven. En daarmee realistischer. ‘Een slechterik is nooit volledig slecht, een good guyis niet helemaal goed. Het enige wat je kunt hopen is dat je tijdens je leven meer goede beslissingen neemt dan slechte beslissingen. Walter White was iemand die in staat was om van anderen te houden. Hij hield van zijn gezin maar ook van zijn studenten. En goed, hij raakt gefrustreerd en verliest zijn eigenwaarde, en verliest dan ook zichzelf… en dan kiest hij een ander pad. Hij neemt beslissingen die slecht zijn voor anderen, en uiteindelijk ook voor zichzelf. Maar het zijn wel zijn besluiten. Hij is zelf verantwoordelijk. Volgens mij is elk mens in staat tot grootsheid, maar ook tot kwaad. Gegeven de omstandigheden en de emotionele situatie kan iedereen gevaarlijk worden. ‘Ik weet dat ik iemand zou kunnen vermoorden. Toen ik Walter White speelde, haalde ik inspiratie uit mijzelf. Een acteur moet eerlijk zijn. We gebruiken onze verbeelding en ons verleden. Een deel van acteren is de bereidheid om de lelijke kant te tonen van wie je bent.

Over Trump

Hij verbaast zich er nog steeds over dat er zo veel mensen zijn die geloven wat Trump zegt, die wíllen geloven wat hij zegt. ‘Hij zegt kennelijk precies wat ze willen horen. Hij is een marketinggenie. Hij verfraait mogelijke waarheden. Je kunt ook zeggen: hij is een regelrechte leugenaar. ‘Die man is niet stabiel. Ik wou dat hij dat was, maar dat is hij niet. Ik zie hem als een Shakespeare-personage, met een tragische lotsbestemming. Dus moeten we er het beste van zien te maken, tot we hem uit zijn functie hebben gezet. Dat is het doel.’

Over beroemd zijn en het schrijverschap

HUMO Hoe is het schrijven u bevallen?
Cranston «Ik vond het bijzonder aangenaam dat ik me er lekker op m’n eentje voor kon terugtrekken. Begrijp me niet verkeerd: ik ben uiteraard erg dankbaar voor het wereldwijde succes van Breaking Bad, maar ik vind het minder fijn dat ik om de haverklap aangeklampt word op straat. Ik verlaat nooit m’n huis zonder zonnebril op m’n neus, en als ik op straat een groepje mensen kruis, doe ik alsof ik bezig ben met mijn gsm. De truc is om je hoofd zo veel mogelijk naar beneden gericht te houden – ik weet ondertussen hoe elke straatsteen in Californië eruitziet (lacht).»

Over biografieën en eerlijkheid

HUMO Hebt u spijt van bepaalde ontboezemingen?
Cranston «Nee. Alles wat erin staat, is een deel van mijn leven, een deel van wie ik ben. Ik heb zelf een hekel aan mensen die zich in hun memoires beter voordoen dan ze zijn, of die laten uitschijnen dat hun leven één groot feest is. Dat vind ik niet alleen moeilijk te geloven, maar ook enorm oninteressant. Als iemand me bijvoorbeeld begint te vertellen over een kampeertrip, dan denk ik na vijf minuten al: ‘Waar blijft de beer?’ (lacht)»

Over acteren en de relatie met je personage

HUMO Uw boek opent met de scène uit Breaking Bad waarin Walter White de verslaafde Jane laat stikken in haar braaksel in plaats van haar te redden. Meteen ook het moment waarop de kijker beseft hoezeer Walter White van het rechte pad is afgeweken. Ging er ook een schok door u heen toen u dat script voor het eerst las?
Cranston «Eén van de eerste dingen die je leert, is om geen oordelen te vellen over je personage. Daar is een simpele reden voor: wie zijn personage veroordeelt, kan er op de set nooit mee versmelten. Dus ga je uitvlooien hoe je zijn gedrag kunt verantwoorden: welke gebeurtenissen hebben hem zover gedreven? Ik heb mijn eigen achtergrondverhaal bij Walter White geconstrueerd, het verhaal van een briljante man die uit faalangst nooit iets anders heeft bereikt dan een job als scheikundeleerkracht. Een depressieveling met een saai leven: een bord eieren waarop voor zijn 50ste verjaardag vegetarisch spek in de vorm van het getal ‘50’ gedrapeerd ligt, is zowat het spannendste dat hij meemaakt. Wanneer hij beslist om drugs te fabriceren, voelt hij de adrenaline eindelijk nog eens door z’n aderen stromen: hij heeft het gevoel dat hij lééft.

»En toch is die specifieke scène de schokkendste uit mijn hele carrière: toen Jane stierf, zag ik daar plots mijn eigen dochter Taylor liggen. Ik was uit mijn rol gevallen en zag mijn dochter voor mijn eigen ogen sterven. Het was de eerste keer dat ik erbij stilstond dat ik haar ooit zou kunnen verliezen – een gedachte die ik vroeger altijd bewust verbannen had. Vreselijk. Als je Walter White naar adem ziet happen, is dat niet gespeeld: je ziet eigenlijk Bryan Cranstons reactie. Na die scène ben ik beginnen te huilen.»

De volledige interviews in Humo en Volkskrant lees je hier en hier.

‘Ik ben Walter White niet meer. Ik ben Bryan Cranston en ik zie mijn dochter sterven.’
Het boek, Een leven in stukken, opent met een scène uit Breaking Bad waarin Walter White de verslaafde Jane laat stikken in haar braaksel in plaats van haar te redden. Meteen ook het moment waarop de kijker beseft hoezeer Walter White van het rechte pad is afgeweken. Wat die scène deed met Bryan Cranston, lees je hier.

Op NPO Radio 1 in Nederland bespreekt Jeroen Vullings Een leven in stukken. Die bespreking hoor je hier (vanaf 5:05).

Op de hoogte

Ontvang het laatste nieuws via onze nieuwsbrief